dit is een toevallige samenloop van omstandigheden

Van het een komt 't ander als 't ware. Actie en Reactie. Oorzaak en Gevolg. Een scharnierpunt, een momentum. Een kantelogenblik, een tijdgewricht, een kritieke massa.

 
Ik loop s'ochtends vroeg de deur uit en de straat op en omdat ik enigszins laat bent blijf ik met mijn - nu sneller dan gewoonlijk - aangeschoten lange overjas achter de splinter van de houten lambrisering hangen en daarmee komt de jaszak in de knel en scheurt licht open en laat daardoor de autosleutel naar buiten toe glippen. Op het moment dat ik werktuiglijk mijn hand in de zak de autosleutel wil pakken en misgrijp omdat deze binnen is gebleven door de opengescheurde jaszak en het verhaaste vertrek, besef ik dit gemerkt te hebben, en draai al om nog voordat de hand weer uit de zak is gekomen. Mijn voet komt op een achtergebleven honduitwerpsel op de rand van boomspiegel en glijdt weg, mijn hand is blijven hangen en kan niet opvangen en zo lig ik even later onhandig met over elkaar heen beknelde benen half over een tuinhekje de opgebloeide tulpen te bewonderen en zegt buurman Mark die sedert kortgeleden heel kwiek vroeg ook de deur uitkomt vanwege zijn nieuwe docentenjob als ICT'er, hé, een nieuwe mime-voorstelling? De inspiratie ligt op straat, dat is duidelijk.

Ik geef die dag les aan jaar 2 en aan jaar 1. We doen onder meer een improvisatie over tijd en ruimte. We trainen een aantal zaken eerst. Zonder vooropgezette verbinding zijn voor het publiek de verschillende handelingen in de ruimte verbonden en lijken ze op elkaar afgestemd. De handelingen worden vanuit een eigen motorisch moment - impuls op een gekozen plek vergroot en verkleind zodat je de weg kent met je en in je fysiek (het instrument). Daarna worden er verschillende spelers tegelijk op de vloer aan het werk gezet. Steeds vallen momenten samen en lijken ze soms synchroon te lopen en met elkaar verbonden of reagerend.  In de middag zijn er volop makende en repeterende studenten die naar aanleiding van een concept theater-etudes ambachtelijk vorm geven. We gaan er als begeleiders in en uit, ruiken even en geven terug. Op mijn scherm schiet er nog een bericht van Nick Steur voorbij. Ik ga het net halen en loop de benen uit mijn lijf.

The Big Mo zeg je in Amerika. In de mechanica is momentum een synoniem voor impuls, een grootheid van massa en snelheid. In overdrachtelijke zin geven we er een uniek omslagmoment mee aan.
De 'kritieke massa' kan wel de hoeveelheid 'chance' (toeval) zijn of de gezamenlijke inademing van kijkers en performers, of de energie van de verhuizers door het extra ontbijt dat ze van de opdrachtgever kregen voordat de piano uit het raam werd getild.
Het kantelpunt is een (symbolische of mechanische) drempel, een gewichtige kwestie of een gewichtskwestie waar het tijdgewricht mee belast wordt en 'out of joint' schiet. een kortstondige verstoring van een dynamisch evenwicht, een 
motorisch ogenblik is vanuit de dramaturgie de aanzet voor de gebeurtenis die het verhaal echt ‘op gang brengt’.
het tijdgewricht is een tijdvak, een stadium, waarbij er eigenlijk sprake is van meervoud om de tijd in 2 vakken wordt onderscheiden en verbonden.  

'A Piece Of Time'

Nick Steur worstelt als elke kunstenaar 
met ruimte en tijd: de puzzelstukjes passen niet en juist het niet passen en het er niet uitkomen is aantrekkelijk voor de toeschouwer. Het laat een menselijk dilemma zien in zijn eenvoud: mijn logica moet zich met de werkelijkheid om me heen behelpen, dat is te zeggen: de werkelijkheid zelf gedraagt zich arrogant en eigenzinnig en nooit wil het eens echt passen in de logica om je heen. In Freeze - 13 en 14 mei in Parijs - bouwt hij met een betoverende intensiteit stenen en in 'A Piece Of Time' probeert hij met hulp van het aanwezige publiek zoveel mogelijk  van de opgestelde mechanische metronomen synchroon te laten lopen en maakt zo een collectieve tijdservaring en verstilde muziek van aandacht en tikjes van geluid.
Vorig jaar was hij daarmee bezig en hadden we enkele malen email contact en wees ik hem op Ligeti 'Poem Symfonique for 100 metronomes'  - 1962. In de mime-danswereld is het met kraakdozen en metronomen druk geweest in de jaren 60 en 70. De geluidsfascinatie en de stop motion was hot, John Cage en Cunningham hebben die toon gezet. Cunningham construeerde als eerste dans vanuit een open dramaturgie en liet 'het toeval' ofwel de I Tjing beslissen welke volgorde de dans-etudes werden gespeeld. Ik speelde veel in Het Veem met onder meer Michael Vatcher (nu 'available jelly' en the 'river') en George Bretz, die in zeer eigen installaties de tijd en de structuur aangaven voor de bewegingsverbeelding.

Tijdgewricht: elke keer bij Man Bijt Hond een gedicht voorgedragen door onbekende Nederlander van een bekende dichter. Tijdgewricht is van Jules Deelder.

Bankjescollectief: elk 1e zondag van de maand  presenteren bankjes zich met een maaltijd, een theatervoorstelling, een dansje, een zitgedicht en wordt de dag een groot openlucht- café van ontmoeting.

Zitbankgedicht: New York metro bank van Hieke Aardema: ik ga binnenkort dichtend dansen daar in de hal aan de Ferdinand Bolstraat VVE Marie Heinekenplein of in de Local Goods Store van Pakhuis de Zwijger - De Hallen Amsterdam.
bizarre  samenloop van omstandigheden (filmpje van Joost Reijmers)
Poëzie eenvoudig  gebeiteld in Arduin op een zitbank aan de oever van de Leie

choreografie van tijd en ruimte:

Ik zit op het puntje van mijn stoel en kijk gefascineerd naar Richard Alston terwijl hij bij ons op bezoek in Amsterdam (lange tijd geleden), aan de keukentafel uitlegt hoe zijn choreografie Double Works in elkaar zit. Hij kijkt me aan terwijl zijn handen onafhankelijk een spel uitvoeren met de ontbijtspullen op de tafel. er ontstaat een mise-en-scene in beweging en geluid met pindakaas, bestek, een klein bord en stukjes boterham, kopjes en theelepeltjes. 
Mijn zoon Twirre heeft binnenpretjes en voert  dit tegelijk met eigen onnavolgbare logica door en plaatst de voorwerpen zo op de randen van de tafel dat ze er bijna afvallen. Een sterke onderstreping van een woord in de uitleg met de hand op tafel laat het kantel moment ontstaan en kopje en de eierdopjes vallen naar de grond,  waar ik dan net op tijd het glas behoedt voor scherven. Mijn zoon grinnikt en wij verbazen ons over het moment. Het actie reactie moment is een sequence van beweging met een prachtige dynamiek en verbeeld een dans. In het filmpje 'Der Lauf Der Dinge' zie je dit op een geweldige manier ook verbeeld als beeldende kunst. Der Lauf der Dinge is een art-film van het Zwitserse kunstenaarsduo Peter Fischli en David Weiss uit 1988.

tijdgewricht - wat een prachtig woord en het scharniert ook nog!

Uurtje Oost zegt het poëtisch:  '‘Time is out of joint’ sprak Shakespeare’s Hamlet en niets is minder waar voor het scharnierpunt in de geschiedenis waarin we nu leven. Oude systemen falen en nieuwe systemen zijn nog niet gerealiseerd. Kunstenaars kunnen en willen hierin een belangrijke rol spelen, om vergezichten en nieuwe wereldbeelden te scheppen.'

'time is out of joint" spreekt mooi vanuit het Engels: het gewricht van de tijd, de tijd wordt uit zijn kom getrokken,  maar op zijn Nederlands vind ik  'tijdgewricht'  een prachtig woord. En het scharniert ook nog! 2 momenten die met een scharniertje vastzitten en een deur kunnen openen. Of zou het scharnieren ook anders kunnen werken? zoals een keuken kast met een dode hoek onder het aanrecht waar je dan zo een draaitafel in kunt zetten zodat de kast als het ware binnenste buiten keert. Daar ga ik verder over doordenken.

Choreograaf Jasper van Luijk en performer / beeldend kunstenaar Nick Steur. Uitvoerende danser Jefta Tanate.

In het aangezicht van de zwellende tijd en kruiend flikkerlicht  zochten zij naar een evenwicht:  het minnedicht in beeld en beweging had een droomgezicht.
Uurtje Oost begon wat laat. Ik was blij Nick weer even te kunnen zien. Nick heeft performance opleiding gedaan in Maastricht en was daarvoor bij WalkingFaces.nl te zien: TalkingManTalkingWoman - 2007

1 woord:

Als je kijkt op de site walkingfaces.nl, zie je bij talkingMantalkingWoman   de op elkaar in tijd versmolten beelden 8 afzonderlijke beelden van t shirt teksten en locatie performances. Het gedicht in talkingMantalkingWoman gaat ook over tijd, over wanneer. Tekst van Anouk Saleming:

wanneer is een woord teveel wanneer wordt metaal moe wanneer slaat een hart voor het laatst wanneer ben je oud wanneer is een draad versleten wanneer breekt een ketting wanneer slaat twijfel toe wanneer wordt een haar grijs wanneer rolt een eerste traan wanneer knapt een ader wanneer is een liefde voorbij wanneer barst een steen wanneer valt de eerste regendruppel

de ruimte die opent door tijd en licht

De rollen witte theatertape hangen aan het grid van het plafond in een vierkant naar beneden. Op de achterwand is als een lamellen muur eveneens witte theatertape in strepen van plafond naar zwarte vloer in een rij naast elkaar aangebracht. De danser Janna is naakt. Hij danst-verplaatst zeer precies en intens op een enigszins diagonale lijn naar achter. Het licht werpt een prachtig schaduwbeeld op muur en lamellen. Langzaam dalen de rollen theatertape naar beneden, iedere rol met een eigen snelheid. Het stroboscoop licht versterkt dit effect van tijd en ruimte, van stop motion, van momenten die voorbijgaan, van momenten die je mist. In het laatste deel brengt Nick een kleine zaklantaarn in de hand op de vloer en wordt de rest van het licht weggelaten. De schaduwbeelden worden nu intenser en als het licht met hem traag lopend achter de lamellen verschijnt, worden er meer ruimten 'geopend'. Janna versnelt in een draaiende beweging - door de herhaling is het bijna een Soefi dans - en wordt nog meer nadruk gelegd op het moment en de zich rekkende tijd.

Juist op het 'kantelmoment' van half hurkend, half staand werkt die draaiende beweging zeer intens en wonderlijk poëtisch. De choreografie is beslist indrukwekkend, ook de beeldende installatie. De dans is ongekend precies, ingehouden en technisch hoogstaand. Ik mis de adem.

Het blijft daar door nog een vormexperiment: Ik mis letterlijk de adem - de danser blijft ondanks de intensiteit op afstand. Wanneer Nick het zaklantaarnlichtje op draagt is hij performer maar dat zien we niet terug in zijn aanwezigheid. De tegenstelling tussen het zwarte en het lichte deel (omdat hij zich achter het licht bevindt) is een mooi beeld, zijn beweging, verplaatsing moet  onderdeel van zijn van de uitvoering.

foto van Menno van der Meulen

Langdurigste kunstwerk

Willem Jan Otten - zeer gewaardeerd proza schrijver (prijs PC Hooft 2014-ik lees hem al lang en graag) beschouwt in jan 2015 Volkskrant 'Poetry' van Lee Chang-dong in de serie vijf onvergetelijke films. 'Het grootste meest uitgebreide en sowieso langdurigste kunstwerk dat de westerse cultuur heeft voortgebracht is het Kerkelijk jaar. Het is en oneindig gedicht waarvan per mis of dienst een strofe wordt voorgelezen. Of: 1 drama dat in afleveringen voltrokken wordt - zeg maar de oer vorm van de televisieserie. Met op zondag naast alle dagen een soort extra opgetuigde aflevering , 'Hoogmis' genaamd.'
Over tijd gesproken. 'De dag dat vasten begint heet Aswoensdag en is als een tijd binnen een tijd.' Zes weken lang vasten! Dit is pas inleving en ervaringstheater. De zuiverende werking is des theater. 'Een gedicht is een kleine religie. Een religie een grote.' zegt Les Murray volgens W.J.Otten.

silhouetten tegen het licht

Daar is ie dan: de film Silhouetten tegen het licht. Premiere in de Dikke Toren te Zierikzee j.l. 17 april 2015. 3 jaar geleden wisten we dat daar op de muur de film vertoond ging worden. er zijn ruim 50 duizend bezoekers elke zomer.

surrealistisch

De film heeft een zeer speciale stijl: magisch realistisch of surrealistisch zoals Margritte, maar dan toch ook met een zekere Tati inslag. De film neigt naar autonome beelden en situaties die op zichzelf staan en waar de dingen verwondering oproepen, een eerste ontdekking, het verdwalen en het zoeken tegelijk. De man (Corneliu Ganea) is duidelijk verdwaald. Hij bevindt zich in situaties met mensen en omgeving die hem leiden en een andere blik geven door het lijnenspel, de schaduw en zijn droom over een vrouw.

Door de film heen speelt een kleine verhaallijn: is hij nu gestrand met de auto, met zijn leven, vraagt hij zichzelf af wat hij met zichzelf aanmoet? De werkelijkheid lijkt zich steeds te vertekenen en hij laat zich leiden door zijn verbeelding: we zien door zijn ogen. Je moet ook enigszins denken aan de klassieke mythe van Orpheus en Eurodice door de sterke beelden van schaduwen en het terugverlangen. Je hebt geen verhaal nodig: het zijn de beelden, de lijnen en de dynamiek ervan die op zichzelf een verhaal vertellen. 'Silhouetten tegen het licht' is een kunst - mime-dans film, waarin het spel teruggebracht is tot zijn eenvoud en zijn eigen lading. Als in een open dramaturgie maakt de kijker zijn eigen verhaal.                                                                             
De meest toegankelijke is het verhalende. De kijker is gewend vanuit een verhalende codering te kijken.  Deze film heeft geen dragende plot of herkenbaar vertelgegeven, maar je voelt je er zeer mee verbonden door het zintuiglijke en tastbare.  Er wordt een wereld gecreëerd tussen droom en werkelijkheid waarin meer dan een verhaal wordt verteld. Het laat de schoonheid zien van het lijnenspel in een landschap, het laat de verwondering en het verdwalen zien: iedere kijker kan zijn eigen droom maken. Voor mij is de essentie van mime-dans het verdwalen en de verwondering. Door zo nauw met Eef te werken kon ik mijn fascinatie met haar delen en bijdragen aan een film die een andere kijk geeft.
Corneliu Ganea is een geweldige danser om mee te werken. Hij voelde vaak precies aan waar de essentie van het spel of de beweging lag: geen aankleding met esthetiek en vorm, maar het zijn-  het één zijn - met de plek en met de ontdekking van het moment. Het intrinsieke in het aanwezig zijn, met een zekere spanning zonder dat meteen de uiterlijke vorm er op wordt uitgelegd.

De film beweegt in zijn kaders als geënsceneerde fotografie. De nauwkeurigheid en de precisie spreken met intensiteit. We zien niet alleen een man die stilstaat en kijkt; we zien de intensiteit van het staan en de details (de wind beweegt zijn broekpijp). Het lijkt alsof hij trilt, alsof zijn staan en kijken een gedicht is. mede door de omgeving en horizon, het licht en de lijnen, de zindering van de lucht.  In totaal duurt de film een klein half uur, naar het eind toe zien we meer mensen, meer kleur en nemen de beelden in vrolijkheid en dynamiek toe, de man danst meer en meer. Met de fanfare op de dijk komt hij weer terug bij de zee en bij zijn uitgangspunt en verdwijnt. Het is een zich herhalende cyclus. De film wordt als in een loop continue vervolgd en het publiek die de toren bezoekt kan zelf bepalen wanneer zij niet meer kijkt. In die zin is dit ook een experimentele film installatie te noemen. 'Silhouetten tegen het licht' is een ode aan het landschap van Schouwen Duivenland. Het is een gedicht. De muzikaliteit van de beelden is het metrum van het landschap en de verwondering. De hier opgenomen storyboard afbeeldingen zijn van de hand van Eef de Graaf en Kianoosh Gerami. De foto's zijn door mij genomen tijdens de opnamen.

De schaduw die ons achtervolgt. 

Het zonlicht duwt zijn silhouet vooruit

Dit ben ik denkt hij-

De vorm van het gezicht, de kromming van de neus en hoe het over zijn kin verder loopt.

Dit ben ik.

Maar waar gaat hij heen.

Op zoek naar de verte en naar het licht -

Hij ziet niet waar naar toe en zijn handen zijn zijn ogen.

Weerkaats het licht op zijn huid.

Tintelt het op zijn hoofd en zingt het van binnen. Buiten is het stil en stil staat hij op de dijk. Voorover gebogen in de wind. Waait het zand, kringelt het water, zucht de lucht.

                                                                                           rennen de mensen, hij kijkt en hoort de stappen, hij draait en loopt en danst op de dijk.

De beweging zit overal. Niet alleen binnen de scenes maar ook in het geluid, en in de filmmanier.

 In verschillende scenes denken we in beweging, denk we in choreografie van lijnen en ritme. Het is een constructie  die zich steeds verder uitvouwt. Als een kaartenhuis, een logica die je kunt volgen in het innerlijke zoeken van de man.
 

De Brouwers-dam en Schouwen Duivenland laten zien dat het landschap in beweging  en veranderlijk is, van wolken, dijk, ribbelingen in het zand tot de akkers en wegen, het licht. Dat de mens daartussen is en zich verplaatst tussen al die veranderende lijnen. Het lijkt  een dans voorovergebogen tegen de elementen, erop ingaand en met de omgeving versmeltend. Het zintuiglijke zoeken weerspiegelt zich in het landschap. Als een surrealistische droom wordt het zichtbaar in lijnen en contouren.

Opening 17 april

Eef de Graaf heeft het woord: ze schets de lange weg, de aanloop en het proces van maken tot het eindresultaat nu. Ongelooflijke volharding. Tegen alle bezuiniging en weinig overheids steun in.  We hebben met een eigen crowdfunding de laatste ondersteuning kunnen financieren. Alle uren zo goed als onbetaald. 

Na de lovende woorden van de wethoudster, ga ik iets zeggen. Eef vroeg me de avond ervoor iets vanuit de kunst te zeggen. Aangekomen begreep ik ook dat er wat tijd gerekt moest worden omdat de zon iets later daalde en anders het licht van de film wegnam bij te vroeg starten. We staan met 100 man of meer dicht tegen elkaar aan in de beperkte ruimte van de (officiële naam) Sint Lievenmonstertoren op het Kerkplein. Het toilet bevindt zich op loopafstand in het Fizi filmhuis gebouw. Er staat een gure wind, de terrasbranders zorgen gelukkig voor enige opwarming.

met de geur van klei

17 april - Op weg naar Zierikzee: vooral het laatste jaar waarin de opnamen plaatsvonden ben ik elke keer 2uur en 15min. onderweg van Arnhem naar Schouwen Duivenland, en ook terug.

Als je Zeeland binnenrijdt, mag er 80 km per uur op de provinciale weg.

Nu ik deze keer erheen rijd en mijn vrouw naast mij in slaap sukkelt, verrast mij net als elke keer ervoor, opnieuw de wonderlijke lijnen, het licht en de zon.

De lange rit geeft me de gelegenheid enkele woorden voor te bereiden in mijn hoofd.

Ik spreek ze bij de opening voor de eerste keer uit:

De vloer is je landschap. Dat zegt en leert de dans ons.

Die vloer is voor de film en voor ons makers het landschap van Schouwen Duivenland geworden.

Met het speelse en dwingende oog van Eef,

met de kaders van Rieks,

met de oren van Roger

met het lijf en de lichte tred van Corneliu

met het krullende haar van Maja

met het potlood van Kianoosh

met alle helpende en dragende handen

en met mijn choreografie

Met de geur van de klei

met de kleur van het water

met de stem van het licht

werd de film voor ons voor mij een dansend gedicht

Alsof je met een guts - met een beitel een 3 d tekening maakt in het landschap, in de ruimte

zo wordt  het hart van Schouwen Duivenland in de film als een ets.

Kunst is pas kunst als er een lijstje omheen wordt gezet

Dat is prikkelend bedoeld en gaat over de een manier van kijken, het perspectief

Ik ga nu iets uittrekken zeg ik dan, en doe vervolgens een dansje...

Het beeld van de film staat al op de muur van de toren boven onze hoofden en ik sta midden in de opgestelde instrumenten op de vloer voor de live uitvoering bij de film. De muur geeft een extra dimensie, geen filmscherm - nee de muur speelt mee met al zijn oneffenheden. Ik moet aan de 'gerauschmacher' denken als ik zoveel mij onbekende materialen en objecten op de grond zie liggen. 
De 'gerauschmacher' zorgde voor geluid, geluidseffecten en muziek  tijdens de vertoning van de stille (zonder geluid) zwart wit films (tot de jaren 1930  in filmtheaters). Voor de eerste vertoning is hier  de muziek ook afzonderlijk van de filmbeelden. Dat geeft een aparte sensatie. Filmbeelden en geluid neem je afzonderlijk waar en meng je zelf. De groep heet YUTAKA van Rob Maaskant, Ingeborg Cneut, Onno van Tongeren: zij bespelen instrumenten uit alle delen van de wereld: gamelan, percussieschalen (Pjingels), Afrikaanse speetdrums (kirins), anklungs (Indonesische bamboeschudders) basdrum (doun-doun) balafon (waterdrums), guzheng (chinese harp) viool, trompetviool, cello, contrabas, lier, Udu (vaasdrums) en meer. Maja Jawor, helaas verhinderd door flinke griep en keelontsteking.   Wanneer je Zierikzee en Schouwen Duivenland deze zomer bezoekt: de film is te zien in De Dikke Toren, en anders is de dvd film met muziek te koop bij Stichting View:  info@stichtingview.nl  of een mail aan de blogger. Met Ruud Monster (nu als producer) maakte ik eerder films als 'De Passant'(1985), 'De Woede in de kop van de doelman'(1985) e.a.

Pracht in de Gracht - 1e ontwerp 'Stairway to Heaven'

'Stairway to Heaven' 

Eerste ontwerp van 1 op 50 omgezet in 1 op 5. Stairway to Heaven wordt vanaf mei geplaatst voor 3 maanden in de grachten rondom Zaltbommel: pracht in de gracht.

Als je goed kijkt zie je dat de kat Wuwey bij het ontwerp opgezet is (hij is 19jaar oud geworden en we willen hem nog wat bij ons houden). Wupak - onze nieuwe en zeer intelligente kat kijkt ernaar en verbaast zich. Soms vechten ze een robbertje. Meestal laten ze elkaar met rust (wuwey ruikt niet meer en beweegt niet meer).  Als je meer van Wupak wilt weten, dan zoek je op zijn naam - youtube of klik je op de link.

Hans Vernooij en Sjoerd Schwibettus  maakten samen voor het vorige Pracht in de Gracht kunstexpositie in de grachten van Zaltbommel 2 jaar geleden een huisje van gebruikte draagtassen met een zonnepaneel. Het huis had een bloem door het dak groeien. De zonnepaneel zorgde voor energie van compressor (autoband oppomp compressor) die met een zelf in elkaar gezette pneumatische arm en schakeling elke paar minuten de bloem letterlijk verlengde. we kregen er de 2e publieksprijs mee. Veel stemmen en mensen netwerken om dat gedaan te krijgen. zo zag het eerste ontwerp eruit met 1 op 50 van rietjes gemaakt: een soort gekruiste jacobsladder die reikt tot de hemel en waarop een klimmende mensfiguur komt (zie ontwerp). Daar ga ik me nu aan wijden. Eerst de drijvers toevoegen en de verzwaring: geen sinecure hoe een en ander in het water - de grachten van Zaltbommel moet kunnen blijven staan! De verankering ga ik proberen door via katrollen gewichten aan de drijvers de waterhoogte verschillen te laten reguleren. De drijvers worden verzwaard, evenals de onderste deel van de ladderlijnen omhoog zodat een en ander als een tuimelaar rechtop blijft.

LekArt Culemborg 26-28 september2014 in Museum Elizabeth Weeshuis

in de boom

lopend weesje

Museum E.Weeshuis-zittend

Museum E.Weeshuis duikelemd

Art Installation 'Waste Paper' Sjoerd Schwibettus en Emmy Chau - WalkingFaces.nl

Voor Universiteit van Wageningen, opdracht van Green Office. De installatie is verleden; het materiaal hebben we nogmaals gebruikt voor een 'Puur Papier' project juli2013 en later voor Lek-art Culemborg - expositie Harkmannen Sjoerd Schwibettus in het Museum Elizabeth Weeshuis september 2014 - Onderstaande filmdocument laat de installatie van papier zien zoals opgebouwd in Orion - campus Wageningen University.

                                 

Met dank aan Hans Vernooij voor assistentie opbouw 1 mei 2013.
Onderstaande filmdocument is van National Geographic en laat de grootsheid zien van de natuur.

Berekening en verantwoording:

In de opgestelde berekeningen  IS GEEN REKENING GEHOUDEN MET HERGEBRUIK. Ook zijn de getallen niet helemaal nauwkeurig, ze geven een aardige indicatie aan. Bronnen: Trinity College Western Australie,  Technical Association for Pulp and Paper industry (TAAPI) en Amerca Forest en Paper Association.

WE WILLEN VOORAL SIMPEL STILSTAAN BIJ PAPIERGEBRUIK . DE HOEVEELHEID IS TERUGGEBRACHT NAAR 1 PAK A 4 VAN 80 GRAM EN 1 BLAADJE.

1 blaadje A 4 papier van 80grams is hetzelfde als 1 klontje suiker in gewicht.

1 pak A 4 (ream)  heeft 500 blaadjes en weegt 2,6 kg.

voor 1 ton = 1000 kg papier zijn 17 bomen nodig van 20 jaar oud

van 1 boom van 20 jaar oud kan 22,62 pakken A4 van 500 blaadjes gemaakt worden

voor 1 pak A4 (ream) van 500 blaadjes is dus 0,2262 boom van 20 jaar nodig.

Papiergebruik Wageningen Campus onderwijsgebouw in 2011 = 477.197kg                                    Dit staat voor 43% van totaal afval.  

Er zijn 8112,3 bomen van 20 jaar voor nodig wanneer dit papier geheel uit hard hout wordt gewonnen.

Het percentage hele bomen in papierwinning is waarschijnlijk rond 1/3 deel. Hele bomen zijn in dit geval kleine bomen die niet groot genoeg zijn voor houtproductie.

De rest wordt vanuit houtafval gemaakt zoals zaagsel en houtchips. Dit geldt in ieder geval voor Amerika; we nemen aan dat dit ook zo voor Europa geldt.

Gerekend naar de bronnen Trinity college in Australie weegt 3,63 m3   hardhout ongeveer 2000kg(2 ton) - 1500 m3  hout van de seguoia boom De President weegt ong. 413,22 x 2ton = 826,44 ton. Het verbruik van de campus Universiteit Wageningen bedroeg in 2011  - 477 ton.

Emmy Chau                                    www.emmychau.nl                  06-14121495

Sjoerd Schwibettus                  www.walkingfaces.nl                  026-4425015